Dead Cadre Stenographer Update : लघुलेखक (Stenographer) पदे ‘मृत संवर्ग’ घोषित: तरुणांच्या मेहनतीवर प्रशासनाचे पाणी!
राज्यात एकीकडे ‘कौशल्य विकासा’चा (Skill Development) मोठा गाजावाजा केला जात आहे, तर दुसरीकडे सरकारी नोकरीची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी एक अत्यंत धक्कादायक बातमी समोर आली आहे. प्रशासनाने लघुलेखक (Stenographer) ही पदे आता ‘मृत संवर्ग’ (Dead Cadre) म्हणून घोषित केली आहेत. वर्षानुवर्षे शॉर्टहँडचा (Shorthand) सराव करून सरकारी नोकरीचे स्वप्न उराशी बाळगणाऱ्या हजारो विद्यार्थ्यांच्या मेहनतीवर या निर्णयामुळे पाणी फेरले गेले आहे.
विद्यार्थ्यांच्या दृष्टिकोनातून हा निर्णय नेमका काय आहे आणि याचे काय परिणाम होणार आहेत, हे आपण सविस्तर समजून घेऊया.
नेमके काय घडले आणि पार्श्वभूमी काय?
लघुलेखक पदाची भरती साधारणपणे दर तीन वर्षांनी होत असे. यापूर्वी २०१२, २०१५, २०१८ आणि २०२१ (कोविडमुळे २०२२ मध्ये) या वर्षांमध्ये लघुलेखक पदाच्या जाहिराती प्रसिद्ध झाल्या होत्या. या क्रमानुसार २०२५-२६ मध्ये नवीन भरतीची जाहिरात येणे अपेक्षित होते. अनेक विद्यार्थी या आशेवर रात्रंदिवस सराव करत होते. मात्र, प्रशासनाने कोणतीही पूर्वसूचना न देता अचानक या पदांना कालबाह्य ठरवत ‘मृत संवर्ग’ घोषित केले आहे. यामुळे उमेदवारांच्या पायाखालची जमीनच सरकली आहे.
ही पदे का रद्द केली जात आहेत?
प्रशासनाने ‘डिजिटल इंडिया’चे (Digital India) कारण पुढे करून ही पदे बाद केली आहेत. मात्र, खरी परिस्थिती पाहिली तर महसूल, गृह आणि वित्त विभागात आजही हजारो पदे रिक्त आहेत. पारंपारिक कौशल्यांना आधुनिक तंत्रज्ञानाशी जोडण्याऐवजी, ही पदे थेट रद्द करणे हा केवळ प्रशासकीय उदासीनतेचा भाग असल्याची संतप्त भावना विद्यार्थ्यांमध्ये आहे.
विद्यार्थ्यांवर आणि तरुणांवर होणारा गंभीर परिणाम Dead Cadre Stenographer Update
हा निर्णय केवळ एका पदापुरता मर्यादित नसून, याचे विद्यार्थ्यांच्या आयुष्यावर गंभीर परिणाम होत आहेत:
मानसिक तणाव आणि वयोमर्यादा: वाढते वय आणि सरकारी नोकरीच्या संधींचा अभाव यामुळे पात्रताधारक उमेदवार सध्या प्रचंड मानसिक तणावाखाली वावरत आहेत.
फी चा भुर्दंड: विद्यार्थ्यांचा सर्वात मोठा सवाल हा आहे की, जर प्रशासनाला ही ‘पदे भरायचीच नव्हती, तर मग फी भरून घेऊन परीक्षा कशासाठी घेतल्या?’
मेहनत वाया: शॉर्टहँड हे एक कठीण कौशल्य आहे. वेळेचे नियोजन करून विद्यार्थ्यांनी हे कौशल्य आत्मसात केले होते, पण एका निर्णयामुळे त्यांची सगळी मेहनत वाया गेली आहे.
हजारो शॉर्टहँड इन्स्टिट्यूटचे अस्तित्व धोक्यात Dead Cadre Stenographer Update
या निर्णयाचा फटका केवळ विद्यार्थ्यांनाच बसला नाही, तर संपूर्ण राज्यातील हजारो शॉर्टहँड इन्स्टिट्यूटच्या (Shorthand Institutes) अस्तित्वावरही संक्रांत आली आहे. या संस्थांचे भवितव्य आता अंधारात असून, हा निर्णय त्यांच्यासाठीही मारक ठरणार आहे.
विद्यार्थ्यांच्या तीव्र मागण्या व संताप
या अन्यायी निर्णयावर विद्यार्थिनीने प्रातिनिधिक स्वरूपात भावना व्यक्त केल्या आहेत:
“वेळेचे नियोजन करून आम्ही शॉर्टहँडचे कठीण कौशल्य आत्मसात केले; पण आता ही पदेच रद्द करणे अत्यंत अन्यायाचे आहे. सरकारने आमच्या वयाचा आणि केलेल्या मेहनतीचा विचार करून हा निर्णय तातडीने मागे घ्यावा.”
पुढील पाऊल काय?
रद्द केलेली पदे तातडीने पुनरुज्जीवित करून ‘मेगा भरती’ जाहीर केली नाही, तर राज्यातील तरुण रस्त्यावर उतरून प्रशासनाला जाब विचारल्याशिवाय राहणार नाही, असा इशारा आता विद्यार्थ्यांकडून दिला जात आहे. Dead Cadre Stenographer Update