MPSC Opting Out 2026 : MPSC चा मोठा फटका: 76 उमेदवारांची दुहेरी निवड; Opting Out आणि प्रतीक्षा यादी बंद केल्याने पदे रिक्त राहण्याची भीती!
महाराष्ट्र लोकसेवा आयोग (MPSC) कडून घेण्यात येणाऱ्या स्पर्धा परीक्षांच्या निकालांवरून सध्या विद्यार्थी वर्गामध्ये मोठा असंतोष पाहायला मिळत आहे. आयोगाने घेतलेल्या दोन अत्यंत महत्त्वाच्या धोरणात्मक निर्णयांचा थेट फटका आता महाराष्ट्र गट-ब (अराजपत्रित) संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेच्या निकालात समोर आला आहे.
आयोगाने भरती प्रक्रियेतून बाहेर पडण्याचा पर्याय म्हणजेच ‘ऑप्टिंग आऊट’ (Opting Out) रद्द करणे आणि बहुसंवर्गीय पदांच्या भरतीसाठी ‘प्रतीक्षा यादी’ (Waiting List) बंद करणे, हे दोन निर्णय पहिल्याच परीक्षेत अडचणीचे ठरत असल्याचे स्पष्ट चित्र निर्माण झाले आहे. MPSC Opting Out 2026
नेमकी अडचण काय झाली आहे? (76 उमेदवारांची दुहेरी निवड)
महाराष्ट्र गट-ब (अराजपत्रित) संयुक्त सेवा परीक्षेचा निकाल जाहीर झाल्यानंतर एक धक्कादायक बाब समोर आली आहे:
एकाच वेळी दोन पदांवर निवड: या परीक्षेच्या अंतिम निकालामध्ये उपनिबंधक (Sub-Registrar) आणि राज्य कर निरीक्षक (STI) या दोन्ही पदांच्या निवड यादीत तब्बल 76 उमेदवारांची दुहेरी निवड झाली आहे.
पदे रिक्त राहण्याची दाट शक्यता: नियमानुसार कोणताही उमेदवार प्रत्यक्ष केवळ 1 पदावरच रुजू (Join) होऊ शकतो. त्यामुळे उर्वरित 76 पदे सरळ-सरळ रिक्त राहण्याची परिस्थिती निर्माण झाली आहे.
पात्र विद्यार्थी संधीपासून वंचित: प्रतीक्षा यादी बंद असल्यामुळे, गुणवत्तेत अगदी 1 किंवा 2 गुणांच्या फरकाने मागे राहिलेल्या पात्र उमेदवारांना या रिक्त जागांवर संधी मिळणे अशक्य झाले आहे. MPSC Opting Out 2026
भरती प्रक्रियेतील एकूण पदांचा तपशील (Seat Distribution)
आयोगाकडून गट-ब संवर्गातील एकूण 758 पदांसाठी ही भरती प्रक्रिया राबवली जात आहे. यामध्ये खालील पदांचा समावेश आहे:
पोलीस उपनिरीक्षक (PSI): 392 पदे
राज्य कर निरीक्षक (STI): 279 पदे
उपनिबंधक: 84 पदे
सहाय्यक कक्ष अधिकारी (ASO): 3 पदे
दिनांक 14 ऑगस्ट रोजी जाहीर झालेल्या अंतिम निकालामध्ये एकापेक्षा अधिक पदांसाठी 76 उमेदवारांची निवड झाल्याचे समोर आल्याने संपूर्ण भरती प्रक्रियेत गोंधळाची परिस्थिती निर्माण झाली आहे. MPSC Opting Out 2026
‘ऑप्टिंग आऊट’ (Opting Out) बंद करण्याचा निर्णय कसा ठरला घातक?
स्पर्धा परीक्षा देणाऱ्या उमेदवारांसाठी आयोगाने 2022-23 च्या सुमारास ‘ऑप्टिंग आऊट’ची सुविधा लागू केली होती. मात्र, 13 मे रोजीच्या परिपत्रकानुसार आयोगाने ‘ऑप्टिंग आऊट’सह संमती पर्याय देण्याची सुविधा अचानक रद्द केली. तसेच बहुसंवर्गीय पदांच्या भरतीमध्ये कोणतीही प्रतीक्षा यादी ठेवली जाणार नाही, असे स्पष्ट केले. MPSC Opting Out 2026
यामुळे झालेला पेच:
उपनिबंधक पदाच्या जाहिरातीमुळे आधीच ASO, STI किंवा PSI पदांवर कार्यरत असलेल्या अनेक अधिकाऱ्यांनी/उमेदवारांनी ही परीक्षा दिली होती.
यातील काही उमेदवारांची उपनिबंधक पदावर निवड झाली नसली तरी ते STI किंवा इतर पदांच्या गुणवत्ता यादीत आले आहेत.
जर एखाद्या उमेदवाराला आधीचेच पद ठेवायचे असेल किंवा त्याला मिळालेले नवीन पद नको असेल, तर त्याला त्या प्रक्रियेतून बाहेर पडण्याची (Opt Out करण्याची) कोणतीही स्पष्ट व्यवस्था शिल्लक राहिलेली नाही.
परिणामी, जागा अडकून पडत आहेत आणि पदभरतीचा खेळखंडोबा होत आहे.
पोलीस उपनिरीक्षक (PSI) पदाच्या जागांबाबत मोठे प्रश्नचिन्ह!
या संपूर्ण गोंधळाचा सर्वात मोठा फटका PSI (पोलीस उपनिरीक्षक) पदासाठी तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांना बसण्याची दाट शक्यता आहे:
दुहेरी निवड झालेल्या या 76 उमेदवारांचा प्रश्न वेळीच निकाली न काढता पुढील प्रक्रिया राबवली, तर PSI च्या शारीरिक चाचणीसाठी (Physical Test) तयार होणाऱ्या गुणवत्ता यादीतही हेच ‘STI’ किंवा ‘उपनिबंधक’ पदी निवड झालेले उमेदवार पुन्हा पात्र ठरतील.
त्यामुळे ग्राउंड टेस्टसाठी पात्र ठरू शकणाऱ्या इतर गरजू आणि पात्र उमेदवारांची संधी पूर्णपणे हिरावली जाईल.
एकाच उमेदवाराचे नाव तिन्ही-चारही याद्यांमध्ये आल्यास शेवटी PSI च्या शारीरिक चाचणीनंतरही अनेक जागा रिक्त राहतील.
आयोगाचे मौन आणि विद्यार्थ्यांची तीव्र मागणी
एकीकडे लाखो विद्यार्थी वर्षानुवर्षे अभ्यास करून एका-एका जागेसाठी संघर्ष करत असताना, अशा तांत्रिक धोरणांमुळे हक्काच्या 76 जागा वाया जाण्याची वेळ आली आहे. या गंभीर विषयावर विद्यार्थ्यांमध्ये तीव्र नाराजी असताना आयोगाने मात्र मौन बाळगले आहे. आयोगाच्या सचिवांना संपर्क करूनही यावर अद्याप कोणतीही अधिकृत प्रतिक्रिया किंवा स्पष्टीकरण देण्यात आलेले नाही. MPSC Opting Out 2026
विद्यार्थ्यांची प्रमुख मागणी:
तातडीने तोडगा काढावा: आयोगाने त्वरित धोरणात्मक निर्णय घेऊन ‘ऑप्टिंग आऊट’चा पर्याय पुन्हा सुरू करावा.
प्रतीक्षा यादी (Waiting List) जाहीर करावी: दुहेरी निवडीमुळे रिक्त राहणाऱ्या जागांवर गुणवत्तेनुसार पुढील प्रतीक्षा यादीतील पात्र उमेदवारांना त्वरित नियुक्ती द्यावी, जेणेकरून शासनाची पदे रिक्त राहणार नाहीत आणि विद्यार्थ्यांचेही नुकसान होणार नाही.
(टीप: स्पर्धा परीक्षा आणि नोकरभरती संदर्भातील अशाच महत्त्वाच्या व ताज्या अपडेट्ससाठी आमच्या पोर्टलला नियमित भेट देत राहा.) MPSC Opting Out 2026